Dahi olsanız da, yatırımda kaybedebilirsiniz: Isaac Newton

[W Jr.]

Dünyadaki en dahi insanlardan birisi, Newton yasalarını dünyaya kazandıran, dünyadaki sayılı bilim insanlarından Isaac Newton’un hayatının son demlerinde borsada battığını biliyor muydunuz?

Newton, zamanının meşhur profesörlerinden ve kraliyet darphanesinin de başında görev yapmış, bugünün parasıyla milyonlarca dolar birikim yapmıştı.

Bu parasını risksiz hisse senetleriyle sürekli değerlendirir, riski hiç sevmeyen garantici yapısıyla ufak ufak servetini arttırırdı. Bu sırada South Sea Company adlı bir şirket, tarihin gördüğü en büyük reklam ve spekülasyon çılgınlığını 1719 yılında başlattı. Şirketin hisse değeri 128 Pound’dan, 1000 pound’a kadar yükseldi.

Şirket hızla büyüyor sözleri dilden dile dolaşırken, zamanın soyluları ve ünlüleri dahi buraya büyük yatırımlar yapmıştı. Newton da bu kişilerden birisiydi.

Newton aslında küçük bir yatırımla %100 kar etmişti ancak artan spekülasyonlar neticesinde zirve yere yakın yerden yine FOMO duygusuna kapılıp, alım yaptı ve devletin bu balon şirketlere karşı bir yasa çıkarmasıyla 1000 pound’a çıkan hisse tekrar 124 dolar civarına düştü. Newton 20 bin sterlin, bugün 4 milyon dolar gibi bir paraya denk gelen kayıpla borsadan ayrıldı.

Daha sonra da tarihi sözlerini söyledi : Gök cisimlerinin hareketlerini hesaplayabilirim ama insanların çılgınlıklarını hesaplayamam.

Bugün bile geçerli olan FOMO’daki tehlikeyi bundan 300 yıl önce yaşanmış bir olayla örneklemek böyle bir şey sanırım. Yatırımda 300 yıl geçse de değişen bir şey olmamış.

Kaynak : https://www.matematiksel.org/isaac-newtonun-borsa-da-batisi/

[execijutiere]

Gerçekten ilginç ve bir o kadar ders alınması gereken hikaye.
Zamanında bu kadar para sorunu olduğunu bile görüyoruz ya da açgözlülüğün o zaman bile nelere kadir olduğunu okuduk.
%100 kar ettikten sonra ana parasını almayıp yatırıma devam etmesi onun ne kadar riskli bir şey yaptığını gösteriyor.Hiçbir şekilde bir yatırım varlığına bağlı kalınmaması ve her zaman kar alınması gerektiğini bizlere tekrardan hatırlatan bir hikaye olduğunu söylemeliyiz.

[W Jr.]

Gerçekten ilginç ve bir o kadar ders alınması gereken hikaye.
Zamanında bu kadar para sorunu olduğunu bile görüyoruz ya da açgözlülüğün o zaman bile nelere kadir olduğunu okuduk.
%100 kar ettikten sonra ana parasını almayıp yatırıma devam etmesi onun ne kadar riskli bir şey yaptığını gösteriyor.Hiçbir şekilde bir yatırım varlığına bağlı kalınmaması ve her zaman kar alınması gerektiğini bizlere tekrardan hatırlatan bir hikaye olduğunu söylemeliyiz.

Kesinlikle öyle hocam ama çok ilginç değil mi?O kadar yüzyıl geçmiş hala insanların düşünceleri değişmemiş.Hala spekülasyon peşinde milyon dolarları harcayanları görüyoruz.Zekilik ile yatırım tamamen birbirinde ayrılmış şeyler.Risk alırken zeka değil şans faktörü ve piyasayı okumak çok önemli.Newton bu zekayla kaybettiyse bizim kaybettiklerimiz için kendimize kızmamamız lazım sonuçta insan çılgınlıkları tahmin edilemez Newton’un dediği gibi.

[Xyloo]

Çok güzel bir olaymış hocam. Bu arada daha önce Isaac Newton’un yatırımcı olduğunu, üstelik borsada battığını falan hiç duymamıştım. Bu arada 1700 lü yıllarda İngiltere’de hisse, yatırım ve borsa konuşulması ne kadar ileri görüşlü olduklarını gösteriyor yatırım konusunda. Biz bu ülke borsası ile nasıl yarışalım ki? Adamlar 300-400 yıldır borsa geçmişi var. Teşekkürler konu için.

[execijutiere]

Gerçekten ilginç ve bir o kadar ders alınması gereken hikaye.
Zamanında bu kadar para sorunu olduğunu bile görüyoruz ya da açgözlülüğün o zaman bile nelere kadir olduğunu okuduk.
%100 kar ettikten sonra ana parasını almayıp yatırıma devam etmesi onun ne kadar riskli bir şey yaptığını gösteriyor.Hiçbir şekilde bir yatırım varlığına bağlı kalınmaması ve her zaman kar alınması gerektiğini bizlere tekrardan hatırlatan bir hikaye olduğunu söylemeliyiz.

Kesinlikle öyle hocam ama çok ilginç değil mi?O kadar yüzyıl geçmiş hala insanların düşünceleri değişmemiş.Hala spekülasyon peşinde milyon dolarları harcayanları görüyoruz.Zekilik ile yatırım tamamen birbirinde ayrılmış şeyler.Risk alırken zeka değil şans faktörü ve piyasayı okumak çok önemli.Newton bu zekayla kaybettiyse bizim kaybettiklerimiz için kendimize kızmamamız lazım sonuçta insan çılgınlıkları tahmin edilemez Newton’un dediği gibi.

Bu işin zeka ile ilgili olduğunu düşünmüyorum.Tamamen içgüdüsel ve şans ile alakalı.Bazı insanlar zamanında şanslı olarak zengin olmuşlardır yatırım yaparak ama bazıları ise zeki ve çalışkan birey olsa da parasını bu tarz yerlerde kaybetmiştir.Piyasayı okumak geleceği düşünmek veya neyin değerleneceğini kestirmek ayrı bir yetenek bana kalırsa.İnsanlar bunlar için bu zamanlarda eğitim alıyorlar ki belki de zamanında da bu eğitimler vardı.Üniversitelerde ekonomi ve finans bölümleri şuan da boşuna yok heralde.

[Wake Up]

Çok sevdiğim bir olaydır



Olayın özeti tam olarak bu. Aslında Newton gayet memnundu halinden ama işe yaramayan, iş bilmeyen, ekonomi nedir, yatırım nedir bilmeyen birileri bile bir profesörden, özellikle zamanının en saygın adamından daha fazla para kazanmaya başlayınca Newton gemileri yaktı ve sonrasında o büyük zararla ona döndü. Bu olay da ekonomi kitaplarında anlatılan bir hikaye oldu.

[blomen]

herkes dehası neye elveriyorsa o konuda başarılı olur zaten. warren buffett'tan çözülememiş fizik, matematik teorilerini açıklamasını beklemek ne kadar saçmaysa bir fizikçiden üst düzey yatırım performansı beklemek de o kadar saçma olur.

sanırım fomo insanların doğasında var, gidip de sosyal medyanın icadına veya roketli paylaşımlar yapan hesaplara maruz kalmadan da fomo'ya kapılabiliyormuşuz.

[Hvdv]

Yatırım olayları ve dahilik farklı şeyler. Dahi olabilmeniz iyi yatırımcı olduğunuz anlamına gelmez ama bir Kayseri’linin daha iyi yatırım yapacağını görebiliriz. Newton fiziğe yasa veren bir bilim insanı ama gördük ki demek ki borsada para kazanmak daha zor gelmiş ona

[mindrust]

Borsada çoğu zaman hiçbir şey yapmamak, alım satmaktan daha karlı oluyor. Şirkette geri dönüşümsüz bir bozulma bekleniyorsa ve fiyat henüz bunu fiyatlamamışsa o noktada satış yapılabilir. Öbür türlü kötü haber piyasaya yayıldığında şirket zaten piyasa değerinin yarısından fazlasını kaybetmiş oluyor. O noktada da eğer çok yüklü miktarlar kağıda bağlanmamışsa satmak yerine oturup izlemek daha mantıklı hale geliyor. Hatta dönüş için umut varsa ekleme yapmak bile mantıklı olabilir. Newton ne yapmış etmiş ayrıntısını bilmiyorum ama bugün sağda solda millete akıl veren çoğu yatırımcı borsayı son 5 senede öğrendi. İnternette yazılanların çoğunu bu çerçevede değerlendirmek gerekir.

[Balmain]

Çok güzel bir olaymış hocam. Bu arada daha önce Isaac Newton’un yatırımcı olduğunu, üstelik borsada battığını falan hiç duymamıştım. Bu arada 1700 lü yıllarda İngiltere’de hisse, yatırım ve borsa konuşulması ne kadar ileri görüşlü olduklarını gösteriyor yatırım konusunda. Biz bu ülke borsası ile nasıl yarışalım ki? Adamlar 300-400 yıldır borsa geçmişi var. Teşekkürler konu için.

O dönemde borsa kültürünün oturtmuş olması şaşırtıcı. Finansal piyasalar sadece para değil, aynı zaman yüzyıllar içinde oluşan bir tecrübe ve kültür meselesi oldu. Sadece geçmişlerinin uzun olması değil, bu süreçte oluşan finansal kültür, yatırımcı alışkanlıkları ve kurumların gelişmişliği de büyük avantaj sağlıyor. Bugünkü piyasanın temelleri yüzlerce yıl önce atılmış. Bizim gibi gelişmekte olan ülkelerin bu kültürü oluşturması zaman alıyor.

[Mustang Shelby]

Çok güzel bir olaymış hocam. Bu arada daha önce Isaac Newton’un yatırımcı olduğunu, üstelik borsada battığını falan hiç duymamıştım. Bu arada 1700 lü yıllarda İngiltere’de hisse, yatırım ve borsa konuşulması ne kadar ileri görüşlü olduklarını gösteriyor yatırım konusunda. Biz bu ülke borsası ile nasıl yarışalım ki? Adamlar 300-400 yıldır borsa geçmişi var. Teşekkürler konu için.

O dönemde borsa kültürünün oturtmuş olması şaşırtıcı. Finansal piyasalar sadece para değil, aynı zaman yüzyıllar içinde oluşan bir tecrübe ve kültür meselesi oldu. Sadece geçmişlerinin uzun olması değil, bu süreçte oluşan finansal kültür, yatırımcı alışkanlıkları ve kurumların gelişmişliği de büyük avantaj sağlıyor. Bugünkü piyasanın temelleri yüzlerce yıl önce atılmış. Bizim gibi gelişmekte olan ülkelerin bu kültürü oluşturması zaman alıyor.

Hocam yüzyıllar boyunca borsaya yatırım yapan bir millet ile yeni yeni borsa ile tanışmış, borsaya yatırım değil oyun gözüyle bakan, trade adı altında alıp satarken zarar eden bir milletiz. İngiltere bu işin beşiklerinden tabi. Newton 1687 yılında fizik mekaniğinin temellerini attı. O yıllardan borsaya yatırım yapan muhteşem bir örnek.

Bir insanın herhalde çocuğuna bırakacak en iyi şeyi borsada düzenli alım ve birikimin gücünü anlatmaktır.

[kriminall]

Dahi olmakla yatırımın bir bağı yok tabi. Çok zeki bir insan veya bilim adamı olabilirsiniz ama yatırımda şans faktörünü devreye almaz, yatırımın zirvesinde veya ilgisinin tepesinde satmazsanız zarar edebilirsiniz. Yatırım çok farklı bir sektör. Burada kimse tam olarak istediğini yapamıyor. Ayrıca büyük zenginlerin de izinden gitmek, onları takip etmek de bir yerde önemli. Isaac Newton olsanız bile doğru zamanda yapılmayan yatırım sizi fakirleştirebilir.

[Lethobios]

Bence burada asıl mesele dahilik değil, dahiliğin hangi alanda olduğu. Newton’un fizik ve matematikte olağanüstü olması, yatırım konusunda da aynı ölçüde başarılı olacağı anlamına gelmiyor.

Yatırım, sadece zekâ ve matematik bilgisiyle değil, psikoloji, risk yönetimi, sabır ve duyguları kontrol edebilmekle de ilgili. Hatta bazen çok zeki olmak, kişiye gereğinden fazla özgüven bile verebilir.

[RaltcoinsB]

Bence burada asıl mesele dahilik değil, dahiliğin hangi alanda olduğu. Newton’un fizik ve matematikte olağanüstü olması, yatırım konusunda da aynı ölçüde başarılı olacağı anlamına gelmiyor.

Yatırım, sadece zekâ ve matematik bilgisiyle değil, psikoloji, risk yönetimi, sabır ve duyguları kontrol edebilmekle de ilgili. Hatta bazen çok zeki olmak, kişiye gereğinden fazla özgüven bile verebilir.

Öyle tabi hocam bizim bir arkadaş vardı çocuk borsadan öyle bir para kazandı ki bir süre sonra mesleği bırakmayı düşündü tam korona dönemi rtalab komik fiyatlara aldı gıda firmalarına çöktü korona döneminde kaldırdığı parayı bir başka zamanda kaldırmadı pandemi azalınca Thy aldı sonra o da uçtu derken maaşa ihtiyacı kalmadığı bir döneme girdi en son babasına bir Q7 almıştı ve o kadar çok kazandım ki şu an faizden gelen para maaşımın 4 katı diyordu şans çok önemli ya burada istediğin kadar zeki ol kaldı ki böyle zeki insanlar genelde risk almazlar ve garantici giderler

[Black Mbaye]

Güzel bir konu, güzel bir başlık ama tabi bilim insanı olup dünyaya iz de bıraksanız yatırım olayı bambaşka bir şey. Buna güzel bir örnek olmuş bu. Psikolojik olarak yatırımı iyi yönetmek gerekiyor. En iyi şeyi en iyi dönemde ayarlamak, en doğru zamanda çıkmak lazım piyasadan. Kazanç cebe yakışır diye fazlasına duyulan hırs olmasaymış iyi kazanırmış. Fomo fud etkilerini iyi ayarlamak lazım.

[Lethobios]

Bence burada asıl mesele dahilik değil, dahiliğin hangi alanda olduğu. Newton’un fizik ve matematikte olağanüstü olması, yatırım konusunda da aynı ölçüde başarılı olacağı anlamına gelmiyor.

Yatırım, sadece zekâ ve matematik bilgisiyle değil, psikoloji, risk yönetimi, sabır ve duyguları kontrol edebilmekle de ilgili. Hatta bazen çok zeki olmak, kişiye gereğinden fazla özgüven bile verebilir.

Öyle tabi hocam bizim bir arkadaş vardı çocuk borsadan öyle bir para kazandı ki bir süre sonra mesleği bırakmayı düşündü tam korona dönemi rtalab komik fiyatlara aldı gıda firmalarına çöktü korona döneminde kaldırdığı parayı bir başka zamanda kaldırmadı pandemi azalınca Thy aldı sonra o da uçtu derken maaşa ihtiyacı kalmadığı bir döneme girdi en son babasına bir Q7 almıştı ve o kadar çok kazandım ki şu an faizden gelen para maaşımın 4 katı diyordu şans çok önemli ya burada istediğin kadar zeki ol kaldı ki böyle zeki insanlar genelde risk almazlar ve garantici giderler

Borsada bazen 10 yıllık emeğin karşılığını birkaç doğru zamanda yaptığın hamleyle alabiliyorsun. Ama o hamleyi yapacak cesaret de, o fırsatın tam ne zaman geleceğini bilmek de ayrı mesele. Zeki olmak yetmiyor, risk alabilmek ve biraz da şans gerekiyor. Zaten herkesin aynı fırsatı görüp aynı parayı kazanamamasının sebebi de bu.

[kizilhare]

Büyük zeka ya da çok bilmek iyi yatırımcı olacağımız anlamına gelmiyor.
 Ben öncelikle hayatta ne kazanır ne kaybedersek nasip kısmet olduğuna inanan birisiyim.  Varsa nasibin el getirir yel getirir sel getirir. Yoksa nasibin el götürür yel götürür sel götürür.

Çoğumuzun başına gelmiştir geliyordur. Ben aldım düşmeye başladı. Böyle zamanlarda çok zeki olmaktan ziyade durumu idare etmek. Çok sağlam irade lazım ve sabırla bekleyebilmek önemli.
 Önemli ve kritik anlarda doğru kararı almak önemli. Dahiler bunu yapacak diye bir kural yok.
Newton yaşadığı zamanda bu durumu fark etmiş. Günümüzde de durum aynı değişen bir şey yok

[Phoenix Anka]

İnsanların yatırımlar zamanında neler yapacaklarını tahmin etmek zor. Artış/azalışlar çılgınca olabiliyor. Bir de lale çılgınlığı olayı vardı. Orada da lale soğanlarına inanılmaz fiyatlar veren insanlar vardı ve çok kişi battı. Newton’un olayını okuduğumuzda da benzer bir durumu görüyoruz. Newton da aza tamah etmemiş çoğunu kazanmaya çalışmış ve ciddi mal varlığını kaybetmiş. Yani zengin veya bilim insanı olsanız da bazen doğru zamanda yatırım yapmazsanız böyle kaybedersiniz.